UTM Link Oluşturma Aracı

Giriş

Sitenizin adresini Instagram biyografisine, WhatsApp durumuna, Google İşletme Profilinize ve bir e-postaya koydunuz. Ay sonunda Analytics'e bakıyorsunuz: 400 ziyaretçi gelmiş. Hangisinden? Belli değil.

UTM etiketleri bağlantıya görünmez bir imza ekliyor. Ziyaretçi tıkladığında Analytics "bu kişi Instagram biyografisinden geldi" diye kaydediyor. Böylece hangi çalışmanın müşteri getirdiğini, hangisinin boşa emek olduğunu ayırt edebiliyorsunuz.

Etiketler adresin sonuna soru işaretinden sonra ekleniyor ve sayfayı hiçbir şekilde değiştirmiyor.

UTM etiketi nedir?

Bir bağlantının sonuna eklenen ve ziyaretçinin nereden geldiğini analiz programına bildiren parametrelere UTM etiketi deniyor. Adı, yöntemi ilk kullanan Urchin Tracking Module yazılımından geliyor; Google 2005'te Urchin'i satın aldı ve bugünkü Analytics ondan doğdu.

Beş parametre var: utm_source nereden geldiğini, utm_medium nasıl geldiğini, utm_campaign hangi çalışmanın parçası olduğunu, utm_term ve utm_content ise ayrıntıyı söylüyor. İlk üçü birlikte anlamlı; biri eksikse rapor düzgün ayrışmıyor.

Etiketler bağlantının görünümünü değiştirmiyor ve sayfayı etkilemiyor; yalnız Analytics tarafında okunuyor. İngilizce kaynaklarda üretici araçlara UTM builder ya da campaign URL builder deniyor.

Neden gerekiyor?

Etiketsiz bir bağlantıya gelen ziyaretçi raporda çoğu zaman "doğrudan" olarak görünüyor. Instagram biyografinizdeki bağlantı, WhatsApp durumunuza koyduğunuz adres ve broşürdeki QR kod, hepsi aynı isimsiz yığına düşüyor.

Sonuç şu oluyor: hangi çalışmanın müşteri getirdiğini bilemiyorsunuz. Üç ay Instagram'a emek verip sonucu ölçemezseniz, devam edip etmeme kararını hisle vermek zorunda kalıyorsunuz.

Bir uyarı da şart: UTM etiketlerini kendi sitenizin iç bağlantılarında kullanmayın. İç bağlantıya etiket koymak oturumu bölüyor ve ziyaretçinin asıl geldiği kaynağı siliyor. Etiket yalnız dışarıdan sitenize gelen bağlantılara konur.

Beş etiket, üçü yeterli

utm_source: nereden. Ziyaretçinin geldiği yerin adı: instagram, google, eposta, whatsapp. Somut bir platform adı yazın.

utm_medium: nasıl. Geliş biçimi: social, email, cpc (tıklama başı ödemeli reklam), print (basılı materyal). Kaynak "kim", ortam "hangi yolla".

utm_campaign: hangi çalışma. O paylaşımın ait olduğu iş: bahar-indirimi, yeni-sube-acilisi, biyografi. Aynı kampanyayı farklı kanallardan paylaşırken bu alanı sabit tutarsanız kampanyanın toplam etkisini de görebiliyorsunuz.

utm_content: hangi versiyon. İsteğe bağlı. Aynı kampanyanın iki farklı görselini ya da iki farklı düğmesini ayırt etmek için.

utm_term: hangi kelime. Neredeyse yalnız ücretli arama reklamlarında kullanılıyor ve Google Ads bunu zaten kendisi dolduruyor. KOBİ ölçeğinde gerek duyulmadığı için bu araçta yok.

En sık yapılan üç hata

Büyük harf kullanmak. Analytics parametreleri büyük/küçük harfe duyarlı⁠ (resmî kaynak)Resmî kaynak: support.google.comUTM parametrelerini ve büyük/küçük harf duyarlılığını tanımlayan resmî yardım sayfası. okuyor; Instagram ile instagram ayrı kaynak sayılıyor. Raporunuz ikiye bölünüyor ve ikisi de olduğundan küçük görünüyor. Araç bunu sizin yerinize düzeltmiyor, uyarıyor; kuralı bilmezseniz araç kullanmadığınız yerde yine hata yaparsınız.

Kendi sitenizin içine UTM koymak. Sitenizin bir sayfasından diğerine giden bağlantıya UTM eklerseniz Analytics oturumu kesiyor ve ziyaretçiyi yeni geldi sayıyor. Gerçek kaynağın (mesela Google araması) üstüne yazıyorsunuz. UTM yalnız dışarıdan gelen bağlantılarda kullanılır.

Etiketlemeyi bir kez yapıp bırakmak. Ölçüm ancak sürdürülürse işe yarıyor. Bir ay etiketleyip sonraki ay bırakırsanız karşılaştırma imkânını kaybediyorsunuz. Basit bir isimlendirme düzeni kurun ve ona sadık kalın.

Yanlış ortam yazınca trafik kayboluyor

UTM etiketleri serbest metin değil. GA4 gelen trafiği varsayılan kanal gruplaması adlı bir kural kümesiyle sınıflandırıyor ve o kurallar doğrudan utm_medium değerine bakıyor.

Tanınmayan bir ortam yazdığınızda trafik Unassigned kovasına düşüyor: raporda duruyor ama hiçbir kanala ait olmuyor. Kimse fark etmiyor, çünkü ortada bir hata mesajı yok; yalnız kanal raporunda anlamsız bir yığın birikiyor.

En sık düşülen tuzak basılı materyal. QR kod için utm_medium=print yazmak doğru görünüyor ama GA4 print diye bir ortam tanımıyor; offline de tanımıyor. Kabul edilen bir değere yaslanıp (referral) ayrımı utm_source ile yapmak gerekiyor.

Araç bu yüzden yazdıkça GA4'ün hangi kanala koyacağını gösteriyor. Ortam tanınmıyorsa kutu kırmızıya dönüyor ve sebebini yazıyor.

Bir şerh: mülkünüzde özel kanal grubu tanımlıysa varsayılan gruplamayı eziyor. Araç varsayılana göre konuşuyor ve bunu her seferinde söylüyor.

Ön ayarlar neden gruplu?

Ücretli ve organik ayrımı tam olarak GA4'ün ayırdığı şey. instagram kaynağı social ortamıyla Organic Social, cpc ortamıyla Paid Social oluyor: aynı kaynak, iki ayrı kanal.

Bu yüzden ön ayarlar ücretli, organik, doğrudan iletişim ve diğer diye gruplanıyor. Seçtiğiniz grup, raporda hangi satırda görüneceğinizi belirliyor.

Ön ayarların hepsi tanınan bir kanala düşecek biçimde yazıldı. Bazılarının yanında ayrıca not var: Google İşletme Profili için kaynağı google yazmamak gerekiyor, yoksa GA4 onu arama motoru sayıp trafiği Organic Search'e karıştırıyor.

Ön ayar bir başlangıç noktası; kampanya adını kendi çalışmanıza göre değiştirin.

Elinizdeki bağlantıyı çözmek

Araçtaki ikinci kip, hazır bir bağlantının ne söylediğini gösteriyor: hangi etiketleri taşıyor, GA4 onu nereye koyacak, UTM olmayan başka parametreler var mı.

En çok işe yaradığı yer başkasının kurduğu kampanyayı denetlemek. Ajansınızın ya da bir eklentinin ürettiği bağlantıyı yapıştırıp ortamın doğru olup olmadığını görebiliyorsunuz.

Reklam platformlarının eklediği gclid ve fbclid gibi parametreler ayrıca listeleniyor ve "UTM değil" diye işaretleniyor. Onları silmeyin: tıklama eşleştirmesi onlarla yapılıyor.

Basılı materyalde ve QR kodda

UTM yalnız dijital için değil. Vitrindeki QR koduna utm_source=qr&utm_medium=print&utm_campaign=vitrin eklerseniz kaç kişinin o kodu okutup siteye geldiğini görüyorsunuz. Bunu şubelere göre ayırırsanız hangi vitrinin çalıştığı da ortaya çıkıyor.

Etiketli adres uzun oluyor ve QR kodunu büyütüyor. Basılı kullanım için önce bağlantıyı buradan üretip sonra QR üreticisine vermek pratik bir yol.

Basılı kullanımda bir avantaj daha var: kâğıttan gelen ziyaretçiyi başka türlü ölçmenin yolu yok. "Bu ilan işe yaradı mı" sorusunun tek somut cevabı bu etiket.

SEO tarafında dikkat edilecek tek şey

Sitenizin kendi sayfalarında UTM kullanmadığınız sürece SEO tarafında bir zarar yok; dışarıdan gelen bağlantılardaki parametreler sıralamayı etkilemiyor.

Yine de sayfalarınızda canonical etiketi bulunsun. Etiketli adres ayrı bir sayfa olarak dizine girmesin diye: siteniz.com/paketler/?utm_source=instagram ile siteniz.com/paketler/ aynı sayfa ve Google'a bunu söylemek gerekiyor.

Bu zaten iyi kurulmuş her sitede var; yoksa UTM kullanmadan önce halledilmesi gereken daha temel bir eksik demektir.

Büyük harf raporunuzu ikiye bölüyor

UTM değerleri büyük-küçük harfe duyarlı. utm_source=Instagram ile utm_source=instagram GA4 için iki ayrı kaynak; raporda iki ayrı satır olarak görünüyorlar ve tek bir çalışmanın sayıları ikiye bölünüyor.

Bu, ekip çalışırken neredeyse kaçınılmaz bir hataya dönüşüyor: bir kişi Facebook, diğeri facebook yazıyor ve üç ay sonra rapor okunamaz hâle geliyor.

Kural basit: her şeyi küçük harfle yazın ve kelimeleri boşluk yerine tire ile ayırın. bahar indirimi değil bahar-indirimi. Bu araç değerleri zaten bu biçime çeviriyor, ama elle bağlantı yazdığınızda kuralı hatırlamanız gerekiyor.

Türkçe harf de kullanmayın. utm_campaign=yaz-kampanyası adresin içinde yüzde işaretli koda dönüşüyor ve raporda okunmaz bir dize olarak görünüyor.

En pahalı hata: ortam alanına platform yazmak

Sık yapılan ve sonucu sessizce kötü olan bir hata: utm_medium alanına facebook, google ya da instagram yazmak.

Sebebi şu: GA4 gelen trafiği kanallara ayırırken doğrudan utm_medium değerine bakıyor ve tanıdığı bir liste kullanıyor. social, email, cpc, referral, affiliate gibi. Listede olmayan bir değer geldiğinde trafik "Unassigned", yani atanmamış kovaya düşüyor ve standart raporların hiçbirinde görünmüyor.

google bir kanal türü değil, bir kaynak. Doğrusu utm_source=google ve utm_medium=cpc. Kaynak "nereden", ortam "nasıl" sorusunun cevabı.

Bu araçtaki kanal ön ayarları tam olarak bunun için var: her ön ayar GA4'ün tanıdığı bir utm_medium değeri kullanıyor ve seçtiğinizde bağlantınızın hangi kanala düşeceğini önceden gösteriyor.